Category Archives: Հոդվածներ

Թուրքիան պարբերաբար աղմուկ է բարձրացնում հայկական ԱԷԿ-ի շուրջ եւ երբեմն այնպիսի անհեթեթ հայտարարություններ անում, որ մասնագետները շվարում են՝ պատասխանել-չպատասխանելը համարյա դառնում է լինել-չլինելու պես մի բան: Եթե պատասխանեն, ապա մասնագիտա-կան տեսակետից կհայտնվեն անհարմար վիճակում, չպատասխանեն, հնարավոր է՝ հանրության շրջանում մտահոգություններ առաջանան, խուճապ, ո-րովհետեւ  բոլորը չէ, որ ԱԷԿ-ից հասկանում են ու կարող են թացը չորից զատել: Բայց գոնե լրագրողներս պե՛տք է պատասխանենք (իհարկե՝ մասնագետների խորհրդատվությամբ)՝ ի շահ հանրության: Բայց նաեւ՝ մեկ գլխավոր պատճառով…

Օտարահպատակների հաղթանակը բումերանգ է դառնալու
Մայրենի լեզվի մասին՝ ոչ թե մեկ օր, այլ՝ տարին բոլոր

ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանը շնորհավորական ուղերձ էր հղել Մայրենի լեզվի օրվա կապակցությամբ՝ նշելով որ 6-րդ անգամ պաշտոնապես նշվում է մեր լեզվի օրը, որը լեզվի պահպանության եւ զարգացման խնդիրներին անդրադառնալու, դրանք քննարկելու լրացուցիչ առիթ է: «Յուրաքանչյուր պետություն ամուր է իր արմատներով, լեզվով, հավատով եւ մշակույթով՝ արժեքներ, որոնք պատմության, ազգային ինքնագի-տակցության, սեփական արժանապատվության պահպանման իրական ու գործուն դրոշակակիրներն են: Այստեղ մեծ է լեզվի դերը, որը ոչ միայն յուրա-քանչյուր ազգի ինքնակերտման կարեւորագույն գրավականներից է, այլեւ նրա գոյության ապավենն ու պաշտպանը, ավյունն ու կենսաուժը, ինք-նության վահանը: Հեռանալ հայոց լեզվից, նշանակում է հեռանալ հայ ժողովրդից, ազգային արմատից ու կենսահողից, դառնալ մի վտարանդի, որն անհաստատ է, լքված, անհայրենիք: Այսօր մենք մեկ անգամ եւս ինքներս մեզ համար բարձրաձայնում ենք, որ ընտանիքում պետք է իշխի հայոց լեզուն ու հայեցի դաստիարակությունը: Հայ երիտասարդը պետք է սրբացնի հայոց լեզուն, լինի արթուն, գիտակից ու հասկանա, որ շատ լեզուներ իմանալով հանդերձ, չպետք է կորցնի մայրենին: Փառաբանե՛նք մեր լեզուն, պահպանե՛նք ու զարգացնե՛նք այն, լինե՛նք մեր պատմությանն ու մեր ակունքներին հավատարիմ, մեր մեծերին արժանի հետնորդներ»:

Ըստ «Էրմենիհաբեր» կայքի՝ Ստամբուլի 10-րդ Վարչական դատարանը «Ագօս» թերթի հիմնադիր-խմբագրապետ Հրանտ Դինքի անվտանգությունը չապա-հովելու եւ վերջինիս սպանությունը չկանխելու համար մեղավոր է ճանաչել Թուրքիայի ներքին գործերի նախարարությանը: Դատարանի ըն-դունած նախադեպային որոշման համաձայն՝ Թուրքիայի ՆԳ նախարարությունը խստորեն դատապարտվում է իր աշխատանքի մեջ կոպիտ թերացում ունենալու համար:

«Սիրիր թշնամուդ» կրոնական կարգախոսը վտանգավոր է…

Դեռ թուրքական «մշակույթի» մասին որոշ անձանց «մարդասիրական», «վեհ արվեստաբանական» դրսեւորումներից չենք ձերբազատվել, ոմանց կող-մից թուրքերին հայկական կինոմրցանակ ու այլ մրցանակներ տալուց չենք հանգստացել կամ հայ մշակույթը մի քանիսի կողմից՝ Թուրքիա-յում «փողեր խփելու» (իբր արվեստը սահմաններ եւ քաղաքականություն չի ճանաչում քարոզ…) մոլուցքից չենք ազատվել… եւ էլի թուր-քասիրական այլ ախմախ ու անհեռատես ինքնացուցադրումներից չենք հեռացել… զուգահեռ սկսվել է ադրբեջանասիրական ինքնացուցադրումնե-րի ներկայացումը:

Նարեկացու «Մատյանի»՝ «հայրենի հաղորդության» ուխտագիրքը
Գիրք, որը կորած էր համարվում…
«Գիրքն է ասել» (Նարեկացի)

Ընդունված է ասել՝ հայ դիցաբանությունը, հայ հեթանոսական հավատալիքները, հայ  նախնի ավանդույթները, ի հետեւանք գլխավորապես 301-ի հոգեւոր եղեռնի, կորստյան են մատնվել եւ դրանցից միայն առանձին փշուրներ են մեզ հասել Խորենացու օգնությամբ: Կանգ չառնելով այն հարցի վրա, որ հայ դիցաբանությունը հայի հիշողության, հայի սերումի ու ծագումի վկայագիրն է, իսկ նախնի հավատալիքներն ու ա-վանդույթները՝ նրա կենսունակության առհավատչյան, եւ, հետեւաբար, քանզի Հայը տեւել է, ու կա՝ դրանք (նույնն է, թե հայ կյանքի հոգեւոր բնարմատները) չէին կարող ամբողջովին կորստյան մատնվել եւ, զանազան ձեւերով, չարտահայտվել ազգի բանահյուսության, գրականության, ար-վեստի տարբեր ձեւերի, գիտության մեջ, կենցաղում: Ինչպես միջնադարյան հայ հանճարի՝ Նարեկացու «Մատյանի» ու մյուս երկերի (գլխավո-րապես Տաղերի) ուսումնասիրությունն է հիմք տալիս եզրակացնելու, տակավին հակադիցաբանական (հակազգային) ժամանակներում՝ միջնադարում գոյություն է ունեցել հայ դիցաբանության, հայ նախնի ավանդույթների ու հավատալիքների գիրք՝ Ուխտագիրք, որից եւ մեր «լուսապսակ ճակատը» (Չարենց) սնվել է իր «Մատյանը», ինչպեսեւ որոշ Տաղեր երկնելիս: Ի՞նչն է հիմք տալիս դա ասելուն:

Բագրատունյաց տոհմը՝ հա՞յ, թե՞ հրեա

Պատմաբաններից ոմանք ընդունում են Բագրատունիներին որպես հայ, մյուսները՝ որպես հրեա: Բոլոր քննարկումներում ելակետ են համար-վում Մովսես Խորենացու եւ այլոց հայտնի շարադրանքները, Բագրատունյաց տոհմը սերում է հրեա Շամբատից կամ Սափատիա անվամբ իշխանից: Պատ-մական դեպքերը շարադրած բոլոր հեղինակները ինչպես մ.թ.ա., այնպես էլ հետո նշում են մեկ անառարկելի փաստ. Երուսաղեմից հրեաները տե-ղափոխվել են Բաբելոն, նաեւ՝ Հայաստան:

Հանգիստ պետք է բոլորին,-ինչպես, այսպես ասենք, խորագրված է համացանցից քաղված նկարը: Բոլորին, բայց՝ ոչ մեզ: Մենք այնքան ենք հանգս-տացել, որ արդեն պարապուրդի ենք մատնված: Ցավոք, ոչ վաստակած հանգստի անցնելու տպավորությունը ստացա գյուղատնտեսության նախարար Սերգո Կարա-պետյանի ասուլիսից:

(Ներկայացնում է «Արվասար» ռեստորանի (Ամիրյան 27) տնօրեն Ռուզաննա Նահապետյանը, հեռ` 531-027, 531-028)
Ռեստորանն ընդունում է կոլեկտիվ հայտեր

Հարինգով աղցան

Բաղադրությունը
Հարինգ ձուկ (մարինացված) – 200 գ
կարտոֆիլ – 400 գ
թթու վարունգ – 200 գ
թթվասեր – 200 գ

Համաշխարհային նոր ճգնաժամը եւ մենք

Աշխարհի մակարդակով գերծավալուն ճգնաժամերը հազվադեպ են ինքնաբուխ եւ լիովին հասունանում ու… նոր միայն պայթում: Երբ դրանք որոշակի երեւակվում ու հասունացման փուլ են մտնում, համաշխարհային, հիմնականում գաղտնի՝ այդ պահին իշխող ուժե-րը, արհեստականորեն արագացնում են գործընթացները եւ, դրանք աղավաղելով, իրենց ձեռնտու հանգուցալուծման են հասցնում…
Սա մեկ անգամ չէ, որ կիրառվել ու կրկնվել է: Այսինքն՝ բնական զարգացումներն արհեստականորեն ուռճացվում են՝ «էվոլյուցիոն» ընթացքը պայթում է «ռեւոլյուցիոն» խեղմամբ, եւ բնականոն զարգացումը «հանգում» է բնախեղման: Ավելին՝ «ռեւոլյու-ցիոն»՝ հեղափոխական միջամտությունը ինքն է խեղման նոր փուլ մտնում, եւ «հանգում» է խեղափոխության…

Հայ-թուրքական կոչված արձանագրությունների սառեցումը վաղուց անհանգստացնում է այդ փաստաթուղթը նախաձեռնողներին, այս վիճակը նրանց սրտովը չէ: Եվ նրանք էլ, հետեւաբար, անհանգստացնում են Անկարային: Երեւանն այս առումով ազատ է այդօրինակ ճնշումներից, քանզի ՀՀ նախագահը զարմանալիորեն կարողացավ «խաղացնել» թուրքական իշխանություններին…

Արաբական հեղափոխությունների ալիքի մասին արդեն մի քանի անգամ զգուշացրել են Ադրբեջանի նախագահին, բայց Իլհամ Ալիեւի խալի-ֆա-խանական տրամադրությունները եւ ախորժակը դրանից դեռեւս չի պակասել…
Ադրբեջանի քաղաքային տրանսպորտում անգամ «կանաչ հեղափոխության» քարոզչություն է սկսվել: Զլմ-ները Բաքվի քաղաքային փոխադրամի-ջոցներում կրոնական ուղղվածության ուժերին քարոզող ազդագրեր են հայտնաբերել: «Երեկ մզկիթ, այսօր՝ հիջաբ, վաղն ի՞նչ»: «Կոմու-նի՞զմ, թե՞ դեմոկրատիա» բովանդակությամբ ցուցապաստառներում ասվում է, որ հիջաբը չի արգելվում անգամ ժամանակակից Եվրոպայում: Ցուցա-պաստառներում բացահայտ ընդգծվում է «կանաչ հեղափոխության» անհրաժեշտությունն ու անհետաձգելիությունը:

«Հայաստանի հանրապետական» (ՀՀԿ), «Բարգավաճ Հայաստան» (ԲՀԿ) եւ «Օրինաց երկիր» (ՕԵԿ) կուսակցությունները փետրվարի 17-ին, ՀՀ նախագահի նստա-վայրում նոր կոալիցիոն հուշագիր ստորագրեցին:
Այն, որ ՀՀԿ-ն եւ ՕԵԿ-ը կստորագրեն հուշագիրը, այլեւս գաղտնիք չէր, միայն ԲՀԿ-ն մինչեւ վերջին պահը հարցականներ էր թողել…
Երկար ժամանակ է, ինչ ՀՀԿ-ԲՀԿ հակադրություններ էին նկատվում բացահայտորեն, եւ շատերի կարծիքով գալիք նախագահական ընտրություններին ԲՀԿ-ն տրամադրված էր պաշտպանելու ՀՀ 2-րդ նախագահ Ռոբերտ Քոչարյանի թեկնածությունը:

Զամուրհայ Մամիկ

Մամիկոնյաններին օտար ծագում վերագրելը հիմնովի՛ն սխալ է

Մեր այս քննախուզությունում կվերլուծենք Մամիկոնյան եւ Բագրատունյաց տոհմերի ծագումնաբանություններին առնչվող հիմքային խնդիրները: Կներկայացնենք մեր տեսակետը Մամիկոնյան տոհմի վերաբերյալ, կառուցելով այն արդեն հայտնի նյութերի շրջանակներում, ինչպես նաեւ կփորձենք լրացնել այն բացը, որն առնչվում է Մամիկոնյան տոհմին:

Իտալացի սեզոնային իմ ծանոթը, որ գյուղական տուրիզմի մեծ սիրահար է (ամեն ամառ ես նրան ուղեկցում եմ Հայաստանի տարբեր գյու-ղեր), ասում է, որ հայ ձեռներեցները հնարամիտ են. «Այսքան սուպերմարկետներ ունենալ մի երկրում, որը 21-րդ դարում էլ շրջափակ-ման մեջ է ու դեպի ծով ելք չունի, զարմանքի արժանի է»: Նրա զարմանքը հասկանալի է. բարդ է տարատեսակ ապրանքներ ներկրել ու ապահովել սուպերմարկետի բազմատեսականիությունը փակ երկրին «վայել» տրանսպորտային ծախսերի պարագայում, որովհետեւ այդ բազմատեսականին դեռ սպառել է պետք: Փաստ է, իրացվում է, ու փաստ է նաեւ այն, որ կան էժան ապրանքներ էլ (համեմատաբար): Խոսքն, իհարկե, սպառողական զամբյու-ղի մասին չէ:

(Ներկայացնում է «Արվասար» ռեստորանի (Ամիրյան 27) տնօրեն Ռուզաննա Նահապետյանը, հեռ` 531-027, 531-028)
Ռեստորանն ընդունում է կոլեկտիվ հայտեր

Լոլիկով ապուր

Բաղադրությունը
Լոլիկ – 1 կգ
կաթ – 300 գ
ջուր – 300 գ