Ներքին տեղահանվածների ճակատագրերը…

Ըստ տարածքային կառավարման նախարարության միգրացիայի գործակալության պետ Գագիկ Եգանյանի, 1992-1994թթ. ռազմական գործողությունների եւ ռմբակոծությունների պատճառով զգալի վնասներ են կրել Տավուշի, Գեղարքունիքի, Արարատի, Վայոց ձորի եւ Սյունիքի մարզերը: Այդ ժամանակահատվածում նշյալ մարզերում բնակվել է ՀՀ բնակչության 27%-ը՝ 976 հզ. հաշվառված անձ: Իսկ բնակչության 75%-ը պատերազմական գործողությունների պատճառով հեռացել է մշտական բնակության վայրից: Այս քաղաքացիները համարվում են ներքին տեղահանվածներ, ովքեր հեռացել են իրենց բնակավայրերից, բայց ապրում են մեր երկրի սահմաններում: Հայաստանում ներկայումս պաշտոնապես հաշվառվում են 21.270 ներքին տեղահանվածներ:

Տարիներ շարունակ այս մարդկանց հիմնախնդիրները մնացել են չուսումնասիրված, չի իրագործվել կառավարական հստակ ու գործուն ծրագիր, եւ միայն վերջերս տարածքային կառավարման նախարարության միգրացիայի գործակալությունը նախագծել է ներքին տեղահանված անձանց իրենց մշտական բնակության վայրերը վերադարձնելու ֆինանսավորված ծրագիր:

Սա ավելի քան տարօրինակ է, քանզի երկրում ժամանակին պետության կողմից արձանագրվել են 37.314 ներքին տեղահանվածներ, որոնց զգալի մասը՝ 26.044-ը, անուշադրության եւ անտարբերության հետեւանքով հեռացել է Հայաստանից՝ մշտական բնակություն հաստատելով արտերկրում, իսկ մնացյալն էլ, ահա, ապրում է տեղահանված վիճակում:

ՀՀ կառավարության պատկան մարմինները կարողացել են բանակցել 18.091 ներքին տեղահանվածների հետ, որոնցից 2615-ը Արծվաշենից են եւ բռնազավթված բնակավայր վերադառնալու հնարավորություն չունեն: Եվ դա՝ անհայտ ժամանակով: Այլ բնակավայրերի 15.476 ներքին տեղահանվածների 9.692-ը վերադարձել եւ սեփական միջոցներով վերականգնել են իրենց փլուզված կամ վնասված տները, իսկ մնացյալ 5784-ից մշտական բնակության վայր վերադառնալու պատրաստակամություն են հայտնել միայն 2602-ը: Ցանկացողներին (առայժմ՝ ծրագրով՝ 1005 ընտանիք) վերադարձի համար կտրամադրվի օգնություն: Յուրաքանչյուր ընտանիքի կհատկացվի միանվագ նպաստ՝ 105-ական դոլար, 600-ական դոլար՝ սերմացու, անասուններ եւ անհրաժեշտ գործիքներ գնելու համար, իսկ տրանսպորտային ծախսերի համար՝ 45-ական դոլար:

Վերոնշյալ ժամանակահատվածում ավերվել են 16.433 տներ, որոնցից ամբողջովին՝ 1694-ը: Այսպիսի տների համար պետությունը հատկացրել է 7.700-ական դոլար, իսկ կիսաավեր տների վերանորոգման համար՝ 1.500-ական դոլար:

Երեք տարվա ծրագրով նախատեսված է տարեկան մոտ 330 ընտանիքի վերաբնակեցում, որի համար կհատկացվի 38,5 մլն. դոլար:

Արման Դավթյան


Այս գրառումը հրապարակվել է Հ.Ա.Մ., Հոդվածներ խորագրում։ Էջանշեք մշտական հղումը։