,,Լուսանցք,, շաբաթաթերթի թիվ 12-ի (402) հոդվածները  

Հեղինակ՝ «Լուսանցք» շաբաթաթերթ (Հայաստանգլխավոր խմբագիր՝ Արմենուհի Մելքոնյանhttp://www.hayary.org/wph/?p=2223  (https://www.facebook.com/armenuhi.melqonyan)

1. Ցեղասպանդը՝ համահարթեցման գործիք – Ի վերջո կա համաշխարհային պատմություն, որի քարտեզների վրա «չեն հիշվում» Թուրքիա, Ադրբեջան կամ Վրաստան անունները (ամենահնագույն քարտեզներում՝ անգամ Իրան-Պարսկաստանը)…

2. Վրաստանի ստվերոտ եւ ոչ ստվերոտ կողմերը (Արեւմուտքի ու Ռուսաստանի արանքում) – Ներկայիս մասնատված ու մասնատվող Վրաստանի՞, թե՞ մեր հողերի հաշվին իրենց երկրի տարածքը մեծացնող Վրաստանի (փաստորեն՝ «Մեծ Վրաստան» քարտեզ էլ կա) հետ գործակցենք…

3. ԵԽԽՎ-ում ընդունվեց ԼՂ մասով հայտարարություն – Պարզ դարձավ, թե Ադրբեջանն ինչու էր քննարկում Լեռնային Ղարաբաղի ու, մասնավորապես, Սարսանգի ջրամբարի հարցը… Սա թուրք-ադրբեջանական լավ նախապատրաստ­ված փորձ էր…

4. Աշխարհայացքային մարտահրավեր.- Ազգը՝ մարդ-սպառողի եւ մարդ-փախչողի դեմ (ռուս ռազմական փորձագետ Դենիս Դվորնիկով)… Հայերը հանձնեցին հերոս ազգի կոչումը կրելու քննությունը (բուլղարացի հրապարակախոս, հասարակական գործիչ Պլամեն Պասկով)…

http://www.hayary.org/wph/?p=5357 – 12 ճշմարտություն հայերի մասին, որը մոռացել է մարդկությունըhttp://www.hayary.org/wph/?p=5376  (1-2-րդ մասեր) – Բոգդան Գեմբարսկի (լեհ  հրապարակախոս, արեւելագետ ու թարգմանիչ, 2-րդ hամաշխարհային պատերազմի տարիներին Վարշավայի (1944թ.) ապստամբության ղեկավարներից, ձերբակալվել է, եղել համակենտրոնացման ճամբարում)…

5. Ապրիլի 24-ին հայ արիները կհաստատեն իրենց երդումը… Ես նախանձում եմ Արցախին, որի լեռնային օդում կենտրոնացած է կյանքի իմաստը… Կամավորականները ոչ միայն Հայաստանից էին ու Արցախից, այլ՝ ամբողջ աշխարհից… Մրցանակը շնորհվում է Հայոց ցեղասպանությունը վերապրածների անունից…

6. Մտորումներ ապրիլքսանչորսյան ցավից առաջ.- Գարուն ա, ծաղիկ ա արել – Երբ վերադարձ լինի ուժին ու հաղթությանը… Մի նոր գարնան օր Հայկի զարմից՝ «Արա»յի որդի մի Արմին, բազմելու է «Հայոց գահին» (Պօղոս Արմէնակ Լագիսեան, ԱՄՆ)…

7. Մտավորականի հավաքականը՝ հայկական բաղձանք – Ով կհամախմբի մտավորականներին՝ մտավորականություն ստեղծելով… Երեւան-Գառնի-Գեղարդ ճանապարհը տանում է դեպի վարչապե՞տ –  Ի՞նչ է կատարվում Ազատ գետի կիրճում…

8. Պատմության մութ ծալքերից՝ առանց գրաքննության.- (մաս 1-ին(1)) Արեւապաշտական տիեզերաշինություն – Քառակողմ կառավարման մոդելով աշխարհն ապրել է մինչեւ… Արարիչը որպես սկիզբ՝ ձեւավորում է անեզրականը (Արամ Մկրտչյան, Գերմանիա)…

9. Մարզական աշխարհի խաչմերուկներում՝ մեկ հեւքով.- «Տանկային բիաթլոն»-ի մրցանակ-տանկը չի ուղարկվել Հայաստան… Մեր պատվիրակությունը անտեսեց ադրբեջանցիների սադրանքը… Այցելե՛ք www.hayary.org… Կարդացե՛ք հայ ազգայնականության ձայնը՝ «Լուսանցք»…

Ցեղասպանդը՝ համահարթեցման գործիք – Ի վերջո կա համաշխարհային պատմություն, որի քարտեզների վրա «չեն հիշվում» Թուրքիա, Ադրբեջան կամ Վրաստան անունները (ամենահնագույն քարտեզներում՝ անգամ Իրան-Պարսկաստանը)…

…Այս դեպքում՝ ինձ նմանների համար միեւնույնն է, այդ թշնամական պետբյուջեն հայ պոռնիկի (որ ստամբուլ­նե­րում կամ անթալիաներում է քարշ գալիս) փողերո՞վ է լցվում. թե՞ հայ երգչի կամ առեւտրականի (որն աչքերը չռած քեզ է նայում, երբ հրաժարվում ես Երեւանում թուրքական ապրանքից)…

…Մեր երկրում մշակութային ոլորտի պետական քաղաքականությունը հեռու է լավագույնը լինելուց, սա անգամ քննարկման ենթակա չէ, այնքան ակնհայտ է: Իսկ որ միջին մակարդակից չի բարձրանում տարիներ շարունակ, այլ հաճախ մակարդակազրկվում է, արդեն քննարկելու բան կա…

«Լուսանցք»-ը Հասմիկ Պողոսյանի մշակույթի նախարարության (այստեղ, ըստ էության, չկա պետական, առավել եւս ազգային մշակույթի նախարարություն) անմշակույթ անցյալին, ներկային եւ այսպես ընթացող ապագային բազմիցս անդրադարձել է: Մենք տեղյակ ենք, որ «Լուսանցք»-ի մի շարք մշակութային անդրադարձեր հայտնվել են հետաքննչական մարմինների մոտ, ոստիկանական եւ դատախազական, սակայն ո՛չ այդ գործերն են առաջ գնում, ո՛չ նախարարն է իր պաշտոնից զրկվում: Իսկ սա մեկ բան է նշանակում՝ հայկական մշակույթը ներքին սպանդից բացի, շարունակելու է արտաքին աշխարհում ցեղասպանվել՝ դանդաղորեն ոչնչանալով ֆիզիկապես, բայց մինչ այդ՝ որպես հայկական մշակութային արժեք: Որովհետեւ դրանք հետզհետե համարվում են թուրքական կամ ադրբեջանական, նաեւ վրացական եւ այլն: Եվ որեւէ միջազգային դատ-դատաստան, որեւէ գիտա-մշակութային բանավեճ հայկական պետությունը չի նախաձեռնել ցայսօր: Իսկ հազարամյակների արժեքը ո՛չ թուրքական կամ ո՛չ ադրբեջանական ու ո՛չ վրացական լինելն ապացուցելը, ինչպես ասում են, տեխնիկայի գործ է:

Անգամ կարելի է համացանցում շրջող այս անեկդոտը (որ նաեւ իրականություն է) պատմել ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ում. «Մի անգամ հայը, ռուսը, վրացին, թուրքն ու ադրբեջանցին որոշում են հանդիպել: Երբ հավաքվում են, հանդիպմանը եկած են լինում հայը, ռուսը եւ վրացին, իսկ թուրքն ու ադրբեջանցին չեն լինում, որովհետեւ այդ ժամանակ թուրք, առավել եւս ադրբեջանցի չկար աշխարհում»: Մենք համացանցում մի ուղղում արեցինք մեր ձեւով՝ անեկդոտը շարունակելով, որ «հանդիպմանը միայն հայն է լինում, որովհետեւ… սա՛ է բացարձակ իրականությունը»: Իսկ չէ որ սա էլ կարելի է արժանահավատ անեկդոտից գիտա-պատմական տեսությամբ ներկայացնել ու վերջ… ՅՈՒՆԵՍԿՕ-ն քաղաքական մարմին չէ՝ կասեն: Մենք էլ պատմագիտական եւ այլ փաստարկներ կպահանջենք մյուսներից՝ սպասելով, թե այդ հազարավոր տարիների պատմությունը ինչպես եւ որտեղից են բերելու: Իսկ քաղաքական վերաբերմունքը այլ միջազգային պատկան ատյաններից կարող ենք պահանջել: Իհարկե, այնպես չէ, որ մենք հակված են կարծելու, թե բոլոր մեր դիմումները հաղթանակած են վերադառնալու, բայց կմիջազգայնացնենք մեր բազմաթիվ խնդիրներ, նախադեպեր կստեղծենք պատմակեղծարարության դեմ մարտնչելու՝ նաեւ այսպես ծավալելով մեր պահանջատիրական նպատակները:   Continue reading

Վրաստանի ստվերոտ եւ ոչ ստվերոտ կողմերը (Արեւմուտքի ու Ռուսաստանի արանքում) – Ներկայիս մասնատված ու մասնատվող Վրաստանի՞, թե՞ մեր հողերի հաշվին իրենց երկրի տարածքը մեծացնող Վրաստանի (փաստորեն՝ «Մեծ Վրաստան» քարտեզ էլ կա) հետ գործակցենք…

Արեւմուտքը Իրանին ազատեց պատժամիջոցներից եւ իրանական գազի ու նավթի արտահանման նոր քաղաքականությունը իր ծավալումներում ներառեց նաեւ Հայաստանը: Ավելի շուտ՝ Արեւմուտքի քաղաքականությունն էր դա, պայմանավորված հայ-ռուսական հարաբերություններում Հայաստանի վերջին ժամանակներս կատարվող քայլերին համահունչ: Պաշտոնական Երեւանը հակված է ոչ միայն շարունակել փոխլրացնող քաղաքականությունն արտաքին ոլորտում, այլեւ՝ նպատակ ունի արտաքին ասպարեզում գործել առավել անկաշկանդ եւ ոչ պարտադրված քայլերով, ինչը միշտ առկա է ռուսական կողմի քաղաքականությունում:

Արեւմուտքը լավ է հասկացել, որ իր նաեւ անուղղակի ճնշումները Հայաստանին պահում են ռուսական քաղաքականության տիրույթում, ինչն էլ հնարավորություն է տալիս Մոսկվային Կովկասում միշտ ունենալ սեփական խաղը: Հարյուրամյակներ շարունակ ԱՄՆ-ի ու Եվրոպայի թուրքամետ եւ ադրբեջանամետ քաղաքականությունը ստեղծել է հայ-ռուսական մի բարեկամություն, որն առավելապես Ռուսաստանի շահերի ամրագրմանն է ծառայում տարածաշրջանում: Անկարան եւս իր խաղն է տանում Արեւմուտքի ու Ռուսաստանի հետ եւ ամեն անգամ մի կողմից մեկ այլ կողմը հեռանալու սաստումներով իր շահերն է ամրապնդում Հայկական լեռնաշխարհում, Կովկասում ու Մերձավոր Արեւելքում:

Բայց գալիս է մի պահ, երբ Անկարայի նորօսմանական կամ մեծթուրանական նկրտումները հոգնեցնում են ինչպես Մոսկվային, այնպես էլ Վաշինգտոնին ու Բրյուսելին եւ գալիս է Թուրքիային պատժելու ժամանակը: Ահա այստեղ է, որ Հայաստանը միշտ կաշկանդված է եղել, քանի որ Երեւանի փոխարեն Մոսկվան է խոսել հայկական շահերից… Ինչն էլ վերածվել է Արեւմուտք-Ռուսաստան նոր առճակատման՝ ի վնաս Հայաստանի ու հայերի:

Տասնյակ տարիներ Կովկասում ԱՄՆ-ն գործել է՝ Վրաստանին համարելով իր դաշնակիցը: Այս տրամաբանությամբ էլ Եվրոպան դաշնակցել է Ադրբեջանի հետ: Իսկ Հայաստանը մնացել է Ռւսաստանի տիրույթում: Այսպես հավասարապես բաժանել են Կովկաս ասվածը նաեւ եվրոպական հզոր երկրները՝ Գերմանիան Վրաստանի հետ է գործակցել, Մեծ Բրիտանիան՝ Ադրբեջանի, իսկ Ֆրանսիան՝ Հայաստանի:

Սա կարծես մի չգրված օրենսդրությամբ է ամրագրվել:   Continue reading

ԵԽԽՎ-ում ընդունվեց ԼՂ մասով հայտարարություն – Պարզ դարձավ, թե Ադրբեջանն ինչու էր քննարկում Լեռնային Ղարաբաղի ու, մասնավորապես, Սարսանգի ջրամբարի հարցը… Սա թուրք-ադրբեջանական լավ նախապատրաստ­ված փորձ էր…

Եվրոպայի խորհրդի խորհրդարանական վեհաժողովում ընդունվեց Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության  խաղաղ  կարգավորման վերաբերյալ գրավոր հայտարարություն, որում ասվում է. «Համոզված լինելով, որ Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության խաղաղ կարգավորումն այլընտրանք չունի, խորհրդարանական վեհաժողովը վերահաստատում է իր շարունակական աջակցությունը ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահների՝ որպես միջազգայնորեն համաձայնեցված միջնորդական ձեւաչափի ջանքերին՝ գտնելու հակամարտության երկարատեւ եւ արդար կարգավորում։

Հետեւաբար, մենք կոչ ենք անում հարգել Մինսկի խմբի համանախագահների շարունակական կոչերը՝ չխարխլել նրանց մանդատը եւ չբարդացնել ընթացող բանակցությունները։ Մենք կոչ ենք անում բոլոր կողմերին՝ ձեռնարկել վճռական քայլեր եւ ցուցաբերել քաղաքական կամք՝ հասնելու բանակցված կարգավորման, որը հիմնված է համանախագահ երկրների՝ Ֆրանսիայի, Միացյալ Նահանգների ու Ռուսաստանի Դաշնության առաջարկների վրա, որոնք արտահայտված են 2009թ.-ից նախագահների մակարդակով արված 5 հայտարարություններում։ Մենք կիսում ենք հակամարտության գոտում իրավիճակի սրման հետ կապված մտահոգությունները։ Ծանր զինտեխնիկայի կիրառումը, ինչպիսիք են ականանետերն ու հրթիռները, անընդունելի են եւ լուրջ վտանգ են ներկայացնում քաղաքացիական բնակչության համար։ Մենք խորապես ցավում ենք զոհերի համար, որոնց թվում են նաեւ խաղաղ բնակիչները։

Հրադադարի ռեժիմի խախտումների հետաքննության մեխանիզմների ստեղծումը՝ Մինսկի Խմբի համանախագահների կողմից առաջարկվող վստահության ամրապնդմանն ուղղված այլ առաջարկների հետ միասին, ինչպես նաեւ 1994թ.-ի հրադադարի համաձայնագրի կոնսոլիդացիան կօգնեն նվազեցնել լարվածությունը եւ կստեղծեն խաղաղ բանակցությունների համար առավել բարենպաստ մթնոլորտ»։

Այս գրավոր հայտարարության տակ արդեն ստորագրել է ԵԽԽՎ 44 պատգամավոր: Հիշեցնենք, որ ԵԽԽՎ-ն Բաքվի ու Անկարայի համար այն միակ եվրակառույցն է մնացել, որի միջոցով, Բաքվի խավիարային քաղաքականության օժանդակությամբ հնարավոր է լինում հակահայ բանաձեւեր հաստատել: Չնայած այդ բանաձեւերը պարտադրող ուժ չունեն, սակայն Ադրբեջանը ամեն ինչ անում է, որ հակահայկականությունը չդադարի շահարկվել եվրակառույցներում: Մինչեւ քառօրյա պատերազմի սկսելը, հենց ԵԽԽՎ նախագահն ու որոշ երկրների ծախու պատգամավորները Իլհամ Ալիեւի բաժանած «աշխատավարձերից» հետո հաստատեցին մի բանաձեւ, որտեղ մեղադրում են Հայաստանին՝ Ադրբեջանի 20%-ը զավթելու մեջ: Սա նաեւ այն ԵԽԽՎ-ն է, որ փորձում էր մի հանձնաժողով ստեղծել, որը կզբաղվեր Արցախի հարցով: Սա արդեն մի այնպիսի քայլ էր, որ անգամ ԵԱՀԿ ՄԽ եռանախագահներն ընդվզեցին՝ հասկացնելով իրենց եվրոպացի կաշառակերներին, որ հարցեր կան, որտեղ չի կարող մտնել բանանային քաղաքականությունը:   Continue reading

Աշխարհայացքային մարտահրավեր.- Ազգը՝ մարդ-սպառողի եւ մարդ-փախչողի դեմ (ռուս ռազմական փորձագետ Դենիս Դվորնիկով)… Հայերը հանձնեցին հերոս ազգի կոչումը կրելու քննությունը (բուլղարացի հրապարակախոս, հասարակական գործիչ Պլամեն Պասկով)…

Ազգը՝ մարդ-սպառողի եւ մարդ-փախչողի դեմ

Արցախյան քառօրյա պատերազմը շատերի մոտ է հայացքային վերատեղափոխումներ կատարել: Հայության համախմբվածությունը, հանուն հայրենի երկրի նահատակության գաղափարը, մարտական ոգով քանակապես շատ եւ զինական առումով գերազանցող թշնամուն ջախջախելը եւ էլի նման բաները դարձել են անգամ գերհզոր երկրների անվտանգության քննարկելիք հարցերը: Ցայսօր այդ վերլուծությունները օրակարգում են:

Ռուս հասարակական գործիչ, ռազմական փորձագետ Դենիս Դվորնիկովը եւս անդրադարձել է այս խնդրին: Նրան հատկապես ապշեցրել է, որ հայ միլիոնատերն իր որդուն հանել է հարմարավետ Օքսֆորդից եւ ուղարկել պատերազմ:

«Հայ զինվոր» պարբերականի փոխանցմամբ՝ ռուս փորձագետն ասել է. «Արցախյան դիմադրողականությունը դառնում է ոչ միայն լրջագույն ռազմական ուժ, այլ նաեւ աշխարհայացքային մարտահրավեր գոյություն ունեցող պոստմոդեռնիստական համակարգին, երբ ազգը ազգ չէ, պետությունը պետություն չէ: Երբ աշխարհիկ կյանքի իդեալը դառնում է մարդ սպառողը, իսկ դաժան պայմաններում՝ մարդ փախչողը-փախստականը:

Հենց այդ պատճառով է, որ աշխարհը շշմել է, աչքերն է տրորում՝ տեսնելով, թե ինչպես են ժպտացող տղամարդիկ, հարազատների հետ երգ ու պարով գնում պատերազմելու իրենց եղբայրների կողքին, այն մանչուկի համար, որին դպրոցի մուտքի մոտ սպանեց ինչ-որ հիմար հրետանավոր: Եթե ղարաբաղցիք փախչեին, ապա նրանց էլ, երեւի, կհատկացնեին մի քանի գերմանական գյուղակներ, նրանց ոտքերն էլ կլվանային Հռոմի Սուրբ Պետրոսի հրապարակում, լացակումած կվազացնեին CNN-ից BBC:   Continue reading

Ապրիլի 24-ին հայ արիները կհաստատեն իրենց երդումը… Ես նախանձում եմ Արցախին, որի լեռնային օդում կենտրոնացած է կյանքի իմաստը… Կամավորականները ոչ միայն Հայաստանից էին ու Արցախից, այլ՝ ամբողջ աշխարհից… Մրցանակը շնորհվում է Հայոց ցեղասպանությունը վերապրածների անունից…

Ապրիլի 24-ին հայ արիները կհաստատեն իրենց երդումը

Ապրիլի 24-ը Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակի օրն է, Հայ Արիական Միաբանության (ՀԱՄ) եւ Հայ Ազգայնականների Համախմբման (ՀԱՀ) համար՝ նաեւ արդար վրեժի ու հայրենատիրությա՛ն օր:

Այդ օրը հայ արիներն ու հեթանոս ազգայնականները ՀԱՄ առաջնորդ Արմեն Ավետիսյանի գլխավորությամբ կայցելեն Ծիծեռնակաբերդի հուշահամալիր եւ հարգանքի տուրք կմատուցեն 1915-1923թթ. Հայոց Մեծ Եղեռնի զոհերի (շուրջ 3,5 մլն.) հիշատակին:

Երթին կմիանան նաեւ ՀԱՄ «Արցախյան պատերազմի մասնակիցների» խորհրդի եւ «Ոգու պահապաններ» ուսանողական ու երիտասարդական կազմակերպության անդամները:

Հայ արիներն ու ազգայնականները վերստին կհաստատեն իրենց երդումը՝ պայքարել ու ձգտել Հայ Դատի վերջնական հաղթանակին՝ հասնելով Հայոց Հայրենիքի վերամիավորմանը Հայկական Լեռնաշխարհում, ինչն էլ կապահովի հայության Հողահավաքն ու Ազգահավաքը Հայոց Արարչատուր Բնօրրանում…

Չի դադարի հնչել, որ վրե՛ժն է պատասխանը անմեղ զոհերի արյան, եւ Հայոց ցեղասպանության միջազգայնորեն ճանաչումն ու դատապարտումը պե՛տք է ներառի մեր հողային պահանջատիրությունը եւ բոլոր տեսակի վնասների փոխհատուցումը: Միայն սա կարող է լինել փախհատուցում՝ միլիոնավոր զոհերի հոգիների հանգստության համար…

Նախ՝ հողային-տարածքային պահանջատիրությու՛ն, եւ ապա՝ բոլո՛ր վնասների փոխհատուցում. հայտարարում են հայ արիականներն ու հեթանոս ազգայնականները: Նրանք կայցելեն նաեւ Եռաբլուր ու հատուկ ծիսական արարողություն կիրականացնեն նոր հաղթանակների համար:

Այնուհետեւ, ՀԱՄ եւ ՀԱՀ ղեկավարները քրմերի հետ կայցելեն Արեւմտյան եւ Արեւելյան Հայաստան-ների սահմանակից հատված եւ հողահավաքի ու ազգահավաքի խորհրդապաշտական ավանդական ծեսը կկատարեն՝ գինու, կրակի, ցորենի, ջրի  ու սրածայր թրերի զուգորդումով:

Հայ Արիական Միաբանություն եւ Հայ Ազգայնականների Համախմբում

«Ավրորա» մրցանակը շնորհվում է Հայոց ցեղասպանությունը վերապրածների անունից

Մրցանակի Ընտրող հանձնաժողովի համանախագահ Ջորջ Քլունին, ով ժամանել է Երեւան, 100 LIVES-ի համահիմնադիր Ռուբեն Վարդանյանի հետ այցելել է Երեւանի կոնյակի գործարան: Հաղորդվում է նաեւ, որ մինչեւ վաղվա ‪‎AuroraDialogues քննարկումներն ու ապրիլի 24-ին կայանալիք «Ավրորա» մրցանակաբաշխությունը, աշխարհի տարբեր հատվածներից ‪«Ավրորա» մրցանակի համար Հայաստան ժամանած մարդասիրական ասպարեզի առաջատար գործիչները հյուրընկալվել են Հայաստանի ազգային պատկերասրահում:

Հիշեցնենք, որ ապրիլի 24-ին Երեւանում կայանալու է «Ավրորա» մրցանակի հանձնման արարողությունը:  Ապրիլի 23-ին կազմակերպվելու է «Aurora Dialogues» քննարկումները Continue reading

Մտորումներ ապրիլքսանչորսյան ցավից առաջ.- Գարուն ա, ծաղիկ ա արել – Երբ վերադարձ լինի ուժին ու հաղթությանը… Մի նոր գարնան օր Հայկի զարմից՝ «Արա»յի որդի մի Արմին, բազմելու է «Հայոց գահին» (Պօղոս Արմէնակ Լագիսեան, ԱՄՆ)…

…Մի նոր գարնան օր Հայկի զարմից՝ «Արա»յի որդի մի Արմին, բազմելու է «Հայոց գահին», երկիրը կառավարելու հին աստուածների բարեպաշտութեամբ…

«Գարուն ա», գարնան արարչական լոյս է իջել «Արմինա Լեռնաշխարհին»: «Հայկ Համաստեղութեան» հայոց հին աստուածների տաճարից Մայր Անահիտ դիցուհին է եկել «Արմինա Լեռնաշխարհ», բուռ-բուռ ծաղիկ փռել հայոց լեռների լանջերին, հայոց դաշտերին: Մայր Անահիտը մայրանալու երկունքի լոյս է ցանում այգիներում փթթելու պատրաստ ծառերին: Նրա արարչական խինդով պայթած ծառերն են ծիծաղում, հազար գոյների լոյս ճառագում, ծաղկի լոյսով է արբենում հայոց Արմինա հէքիաթային աշխարհը:

«Գարուն ա». մտե՞լ ես ծաղկած այգիներ, տեսե՞լ ես ծիածանացած ծառերը, ունկնդրե՞լ ես նրանց ծաղկած լոյսի համանուագը: Քու հոգին էլ ծաղիկ չի՞ դարձել, քու հոգին էլ մայրական սիրոյ հրճուանքով չի՞ խայտացել: Քու երկիրը յափշտակած անօրէն մարդիկ արդեօք մտե՞լ են նախնիներիդ Մայր Դիցուհու արարման խանդաղատանքով պայթած ծաղկած այգիներ, չէ՜, եթէ այնտեղ լինէին, ունկնդրէին նրանց համանուագը, նրանց հոգիներում էլ արարում ծաղկած կը լինէր: Չոր, անօրէն, անբարոյ մարդիկ:

Մեհեան է ծաղկած այգին, մեհեան բաց երկնքի տակ, ոչ թէ փակ ու մութ խորշ: Աղօթո՞ւմ ես այնտեղ, չէ՜, բնութեան արարչութեանը չեն աղօթում, սքանչանում են նրա հէքիաթով, նրա մայրացման խորհուրդով, նրա լոյսով, նրա արարումով: Լո՜յս, կեանքի առեղծուած, ամպերում իրար դէմ կռուի ելած հիւլէների պայթիւնի, երկնքում իրար փառելու հրճուանքի պոռթկումն է այն: «Լոյսի մի շողը, մութ յաւիտեանն արժէ», խօսել էր «Հեթանոս երգի» բանաստեղծ Վարուժանը, ինքն էլ Արմին-հայ աստուածների Աշտիշատ աւանի Վահագնի Վահէ-Վահեան տաճարի քուրմ:   Continue reading

Մտավորականի հավաքականը՝ հայկական բաղձանք – Ով կհամախմբի մտավորականներին՝ մտավորականություն ստեղծելով… Երեւան-Գառնի-Գեղարդ ճանապարհը տանում է դեպի վարչապե՞տ –  Ի՞նչ է կատարվում Ազատ գետի կիրճում…

Մտավորականի հավաքականը՝ հայկական բաղձանք

Այսօր էլ դեռ չենք կարողանում ստեղծել մտավորականության այն կորիզը, որի շուրջը կհամախմբվեն մյուսները: Նման կորիզ կար անգամ ԽՍՀՄ տարիներին, երբ մարդիկ շրջում էին Երեւանում, որպեսզի հանդիպեն նրանց, տեսնեն, թեկուզ մեկ անգամ խոսեն: Մարդիկ հավատում էին նրանց: Մտավորական փաղանգը կար նաեւ արդեն սեւացող 1915-ին, որին էլ թուրքերը առաջիններից տարան գնդակահարության՝ հասկանալով, որ այդպես գլխատում են հայությանը:

Բայց այսօր մենք, ավելի քան 100 տարի հետո, չունենք այդ կորիզը, որ պատիվ ու ապրած կյանքի արժանիք պիտի համարեր գնդակահարությունը թշնամու կողմից…

Ոչ ոք չի ժխտում, որ ունենք անհատ մտավորականներ, իսկապես կան, որոնց խոսքը իրապես լսվում եւ արժեքավոր է համարվում, բայց համախումբ մտավորականություն այդպես էլ չի ստեղծվում: Մեր ոչ հեռավոր եւ վերոնշյալ ժամանակներում հայ մտավորականության հիմքը կազմել են գրողները, հետո նկարիչներն ու քանդակագործները, դերասաններն ու մամուլի ներկայացուցիչները, երաժիշտներն ու ասմունքողները, գիտական աշխարհի մարդիկ եւ այլն: Բայց այսօր որեւէ արվեստի կամ արհեստի կառույց չի կարողանում ստանձնել նախնական աշխատանքը եւ կազմակերպել մտավորականության համախմբումը:

Եթե 100 տարի առաջ հայությունը չկորցներ իր մտավորական փաղանգին, ապա ինքնապաշտպանվելու հարցերին ավելի շուտ կանցներ, քան դա եղավ կուսակցական ու կրոնական կառույցների ներքին ու արտաքին տարաբնույթ խաղերի միջոցով:

Այսօր, երբ երկրի մշակույթի նախարարությունը տանուլ է տալիս մեր արժեհամակարգի գրեթե բոլոր տարրերը, մի նոր ահազանգ է հնչել՝ հայոց ինքնությունը պաշտպանելուն ուղղված:

Միշտ սպասում են, որ գոնե գրողների միությունը կանի առաջին քայլը, ինչպես արեցին Շիրազը, Սեւակը, Իսահակյանը, եւ կգան միանալու մշակույթի ու արվեստ-արհեստների մյուս բնագավառների ներկայացուցիչները, բայց…

Այսօր շատ ենք  լսում, թե «սովետական տարիներից մինչ օրս Գրողների միությունում ոչինչ չի փոխվել»… Իհարկե, ամբողջությամբ համաձայն չենք ասված մտքի հետ, սակայն դա չէ էականը: Սովետական տարիների գրողների համայնքի մակարդակը գուցե այսօր էլ բավարարեր մեր նշած կարեւոր գործը սկսելու համար, ուստի համեմատությունները խիստ անհատական են:

Մի բանում չենք կարող չհամաձայնել, որ այս կամ այն միության նախագահի ընտրությունները ոչ մի բանով չեն տարբերվում երկրի նախագահի ընտրություններից: Այ սա է վատը: Քաղաքական ընտրությամբ մտավորականը չի կարող բարեփոխել իր ասպարեզը, ապաեւ՝ ազգայինը:   Continue reading

Պատմության մութ ծալքերից՝ առանց գրաքննության.- (մաս 1-ին(1)) Արեւապաշտական տիեզերաշինություն – Քառակողմ կառավարման մոդելով աշխարհն ապրել է մինչեւ… Արարիչը որպես սկիզբ՝ ձեւավորում է անեզրականը (Արամ Մկրտչյան, Գերմանիա)…

Մաս առաջին

Գաղափարական առումով հայոց աշխարհը մեր տարածաշրջանում առանձնանում է այն բանով, որ կրոնական ընկալումներում միաստվածության օրրան է, եւ արեւապաշտական դիցաբանական համակարգի ուսումնասիրման ժամանակ մշտապես հարկավոր է հաշվի առնել՝ հայոց աշխարհը, որպես միաստվածության օրրան, կրոնական դոգմատիկ երեւույթ է։

Ընդհանրապես արեւապաշտական համակարգի վերականգնման փորձը հնագույն շերտերի միջոցով՝ մշտապես բախվում է եղած նյութերի հատվածականությանը կամ նրա առաջնային նյութի հետագա ժամանակաշրջաններում կրած փոփոխություններին: Համանման վիճակն է նաեւ մեր դավանաբանական մշակույթում. մեր հնագույն մշակութային շերտերում նույնպես պահպանված են արեւապաշտական համակարգը հիշեցնող որոշ ավանդապատումներ ու ծեսեր, որոնց միջոցով հնարավոր է ձեւավորել ընդհանրացված պատկերացումներ հայոց արեւապաշտական համակարգի մասին։

Մինչեւ այժմ չունենք որեւէ ամբողջական ուսումնասիրություն համակարգի վերաբերյալ, չնայած այն բանին, որ թե՛ հայկական մշակույթի, եւ թե՛ հարակից մշակույթների մեջ առկա են մեծաքանակ նյութեր, որոնք պահպանված են որպես արեւապաշտական տիեզերաշինության էլեմենտներ: Այս նյութերի օգտագործմամբ մենք կարող ենք ստանալ ամբողջական մի պատկեր արեւապաշտական համակարգի մասին ընդհանրապես եւ հայոց համակարգի մասին՝ մասնավորապես:

Համաձայն կրոնական ընդհանրական ավանդապատումների՝

– արարումից հետո ամենից շատ կրկնվում են աստվածները եւ իրար փոխարինող աստվածների սերունդները, որոնց միջոցով եւ կառավարվում է արարված աշխարհը,

– ըստ դավանաբանական ալգորիթմի՝ կյանքը հենվում է միայն Արարչի վրա,

– բոլոր տիեզերաշինական ավանդապատումները ծագում են մեկ աղբյուրից,

– անցած եւ այս քաղաքակրթության մեզ հայտնի բոլոր առանցքային ավանդապատումների մեջ պահպանել է Արարչության եւ մոնոֆիզիտական՝ միաստվածության գաղափարը:   Continue reading

Մարզական աշխարհի խաչմերուկներում՝ մեկ հեւքով.- «Տանկային բիաթլոն»-ի մրցանակ-տանկը չի ուղարկվել Հայաստան… Մեր պատվիրակությունը անտեսեց ադրբեջանցիների սադրանքը… Այցելե՛ք www.hayary.org… Կարդացե՛ք հայ ազգայնականության ձայնը՝ «Լուսանցք»…

Մարզական աշխարհի խաչմերուկներում՝ մեկ հեւքով

Հայ մարզիկներն իրենց հաղթանակները նվիրել են Արցախի քառօրյա հաղթական պատերազմի հերոսներին

Հայ ծանրորդներն ընդհանուր հաշվարկով  առաջինն են

Նորվեգական Ֆորդե քաղաքում ավարտված ծանրամարտի Եվրոպայի առաջնությունում մեր տղամարդկանց հավաքականը թիմային հաշվարկում զբաղեցրեց 2-րդ հորիզոնականը: Մեր թիմը հավաքեց 503 միավոր: 1-ին տեղում Ռուսաստանի թիմն է՝ 524 միավորով, 3-րդ տեղում՝ Թուրքիան: Հիշեցնենք, որ Եվրոպայի այս առաջնությունում աշխարհամասի չեմպիոն դարձավ Անդրանիկ Կարապետյանը: Փոխչեմպիոնի կոչումը նվաճեցին Տիգրան Մարտիրոսյանը եւ Գոռ Մինասյանը: Սիմոն Մարտիրոսյանը դարձավ բրոնզե մեդալակիր, իսկ Վանիկ Ավետիսյանը նվաճեց փոքր բրոնզե մեդալ:

Ծանրամարտի Հայաստանի կանանց հավաքականը դարձավ Եվրոպայի թիմային առաջնության հաղթող: Մեր հավաքականը 449 միավորով եւ 5 ոսկե, մեկ արծաթե մեդալով Եվրոպայի թիմային առաջնությունում 1-ինն է: 2-րդ տեղում 435 միավորով Ուկրաինայի թիմն է, 3-րդ տեղում՝ Թուրքիան՝ 399 միավորով:

Կանանց հավաքականի կազմում Եվրոպայի չեմպիոն դարձան Հռիփսիմե Խուրշուդյանը եւ Նազիկ Ավդալյանը: Սոնա Պողոսյանը 4-րդ տեղում է, Արփինե Դալալյանը՝ 6-րդ, Աննա Գովելյանը՝ 9-րդ, Իզաբելլա Յայլյանը՝ 10-րդ, եւ Քրիստինե Պետրոսյանը՝ 5-րդ:

Հայաստանի հավաքականը դարձել է հաղթող ընդհանուր հաշվարկում: Հայ ծանրորդները Ֆորդեում նվաճել են 8 ոսկե, 7 արծաթե եւ 3 բրոնզե մեդալ: 2-րդ տեղում Թուրքիան է, 3-րդում` Ուկրաինան:

Ապրիլի 17-ին ծանրամարտի Հայաստանի հավաքականը 18 մեդալով վերադարձավ Երեւան: Չնայած ուշ ժամին, «Զվարթնոց» օդանավակայանը բազմամարդ էր. մարզասերները ծափահարություններով դիմավորեցին հայ ծանրորդներին: Ծանրամարտի Եվրոպայի լավագույն թիմին դիմավորելու էին եկել նաեւ Հայաստանի ԱՕԿ-ի նախագահ Գագիկ Ծառուկյանը, ինչպեսեւ Հայաստանի սպորտի եւ երիտասարդության նախարար Գաբրիել Ղազարյանը: Այսօրվա դրությամբ ծանրամարտի Հայաստանի տղամարդկանց հավաքականը օլիմպիական խաղերի 5 ուղեգիր ունի, կանանց հավաքականը՝ 2: Բոլոր ուղեգրերը ձեռք են բերվել դեռ մինչեւ Եվրոպայի առաջնությունը:

– Հայ բռնցքամարտիկներն օլիմպիական 4 ուղեգիր են նվաճել Թուրքիայում – Սամսուն քաղաքում կայացած Օլիմպիական խաղերի բռնցքամարտի վարկանիշային մրցաշարում Հայաստանը ներկայացնող 5 հայ բռնցքամարտիկ վարկանիշային մրցաշարի կիսաեզրափակիչ էին անցել, որոնցից 4-ը Օլիմպիական խաղերի ուղեգիր է նվաճել:

– Հայ ըմբիշներն օլիմպիական 1 ուղեգրով են վերադարձել Սերբիայից – Զրենյանին քաղաքում ավարտվեց Օլիմպիական խաղերի վարկանիշային ըմբշամարտի մրցաշարը: Այդ ուղեգիրը  նվաճել է 57 կգ քաշային, ազատ ոճային Գառնիկ Մնացականյանը: Իսկ ազատ ոճային Դավիթ Սաֆարյանը եւ հունահռոմեական ոճի ըմբիշ Կարապետ Չալյանը բրոնզե մեդալակիր են դարձել:   Continue reading

,,Լուսանցք,, շաբաթաթերթի թիվ 11-ի (401) հոդվածները

Հեղինակ՝ «Լուսանցք» շաբաթաթերթ (Հայաստանգլխավոր խմբագիր՝ Արմենուհի Մելքոնյանhttp://www.hayary.org/wph/?p=2223 (https://www.facebook.com/armenuhi.melqonyan)

1. Հայաստանը պետք է վերանայի իր ռազմավարական դաշնակիցներին ու գուցե միանա նոր դաշինքների (Արմեն Ավետիսյան, ՀԱՄ առաջնորդ) – Համահայկական շահերն ու նպատակները միջազգային ասպարեզում առաջնային դարձնելը՝ մեր դաշինքաստեղծ մշտական նախապայման…

2. Մեղադրանքի սեփական ձայնը.- «Իսկ ինչու՞ չկարողացաք վերցնել Ղարաբաղը» (ընդդիմադիր կուսակցության ղեկավար Ալի Քերիմլին՝ նախագահ Իլհամ Ալիեւն)… «Նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանը եւ վարչապետ Ահմեդ Դավութօղլուն հրահրեցին ղարաբաղյան զինված բախումը» (Թուրքիայի քրդամետ Ժողովուրդների դեմոկրատական կուսակցության համանախագահ Սելահաթթին Դեմիրթաշ)…

3. Դադարեցնե՛լ բանակցությունները.- Ադրբեջանի դեմ՝ միջազգային պատժամիջոցներ եւ անաչառ դատավարություն… Հայկական կողմը ընդգծել է՝ զինադադարի խախտումների դատապարտումը եւ խաղաղությանն ուղղված կոչերը պիտի հասցեական լինեն՝ Ադրբեջանին սանձող…

4. Եթե բանակցություն՝ ապա միայն ԼՂՀ մասնակցությամբ – եթե Ադրբեջանը կրակի դադարեցման պայմանավորվածությունը չպահպանի, հայկական կողմն այլեւս կանգ չի առնի… ՀՀ եւ ԼՂՀ ԱԳ նախարարները հանդիպել են՝ քննարկել փոխհամագործակցության հարցեր… Ընդդեմ Ռուսաստանի հակահայ քաղաքականության՝ բողոքի ցույց Երեւանում…

5. Կայծակնային պատերազմ. ոգու փորձություն – Աշխարհի վերաբաժանման որոշ ծրագրերում Արցախը «հանձնում» են Ադրբջանին, բայց հայկական շահերն այլ բան են պահանջում (նաեւ տարածաշրջանի կայունությունը) եւ Միացյալ Հայաստանի տեսլականն առաջ տանում…

6. Հիշե՛նք եւ փառաբանե՛նք անուն առ անուն – Պիտի լուծենք վրեժը այս զինվորների փոխարեն, հանու՛ն նրանց ու հանու՛ն մեր երկրի… Տեղեկանք ապրիլի 2-5-ն ընկած ժամանակահատվածում կորուստների մասին (մարտական եւ ոչ մարտական կորուստներ)…

7. Պատերազմի հանցագործությունները՝ ԵԽԽՎ օրակարգում… Պուտինն ու Մեդվեդեւը խոստացել են Ղարաբաղից շրջաններ Բաքվին նվիրել… Հիմարների երազը.- «Ալիեւը շատ վստահ էր հաղթանակի հարցում, որ խոստումներ էր տալիս հայերին» եւ «Ոչ ոք չի պատրաստվում հայերին արտաքսել»…

8. Հայերը հանձնեցին հերոս ազգի կոչումը կրելու քննությունը (բուլղարացի հայտնի հրապարակախոս, հասարակական գործիչ Պլամեն Պասկով)… ՀՀ ԱԱԽ-ն հաստատեց՝ Արցախի բանակը հաղթական է գործել… Մայրը դուստրերի հետ սպանել է 25 ահաբեկչի…

9. Ազգ բանակ՝ համահայկական բանակ – Կոմանդոսը կոչ-նամակ է ուղարկել աշխարհի տարբեր երկրներում ապրող հայազգի գեներալներին… Լիբանանյան հայ գեներալը արձագանքել է կոչին… Իսկ այս գնդապետն էլ թուրքերի հետ է բանակցում…

10. Սեւանա լիճ. մի հոդվածաշարի հետքերով.- Հերթական ծանր փորձությունը Սեւանա լճի համար… Արձագանքում է նաեւ Համահայկական բնապահպանական ճակատ ((ՀԲՃ) քաղաքացիական նախաձեռնությունը – այս ծրագիրը հակաէկոլոգիական եւ հակաբնապահպանական է…

11. Աշխարհի մարզական հեւքից – Մարզաշխարհի խաչմերուկներում… Այցելե՛ք եւ օգտվե՛ք Հայ Արիական Միաբանության պաշտոնական կայքից – www.hayary.org… Կարդացե՛ք եւ բաժանորդագրվե՛ք «Լուսանցք» շաբաթաթերթ…

Հայաստանը պետք է վերանայի իր ռազմավարական դաշնակիցներին ու գուցե միանա նոր դաշինքների (Արմեն Ավետիսյան, ՀԱՄ առաջնորդ) – Համահայկական շահերն ու նպատակները միջազգային ասպարեզում առաջնային դարձնելը՝ մեր դաշինքաստեղծ մշտական նախապայման…

http://www.hayary.org/wph/?p=5502Հայկական լեռնաշխարհը մարդանման կենդանիների տեղը չէ՛ – Հայ արիները դիմում են Հայաստանի նախագահին՝ ազգ-բանակի ստեղծման առաջարկով… Ինչ էլ մոգոնեն գերտերությունները՝ մեր լեռնաշխարհի միակ բնիկները մենք ենք…

http://www.hayary.org/wph/?p=5501Տիար Սերժ Սարգսյան, եղե՛ք Միացյալ Հայաստանի առաջին քարը դնող նախագահը…Ի՞նչ բնույթի պետություն որակել Հայաստանը, եթե հայության հայրենիքի սրտում՝ Երեւանում, գործում է թուրքական խանութ, վխտում՝ մեզ համար կասկածելի սնունդ, գործում՝ ադրբեջանական բանկ…- հարստացնելով մեր թշնամիներին…

Ռուսական քաղաքականությունը խոզություն է բառիս խորքային իմաստով – մտորումներ՝ ուղղված հայությանը (մաս 1-ին) – Վերջապես կսերտե՞նք պատմության դասերը

Ռուսական արջը գենախեղվել է մոնղոլ-թաթարական հարյուրամյակների սնուցումից, ինչից էլ այսօր ռուս կանայք դեռ չեն հրաժարվել՝ թերեւս բազմազանելով սեռահաղորդ լսարանը…

Երբ իմացա (խորհրդային հասարակարգ էր դեռ), որ 2-րդ համաշխարհայինի ժամանակ գերմանացիները ռուսներին խոզեր են անվանել, զայրանում էի, համարում էի՝ նաեւ ինձ են վիրավորել, չնայած այդ ժամանակ դեռ ծնված չեմ եղել: Հետագայում ինձ համար այս խնդիրը տարօրինակ էր գոնե մեկ հիմնական առումով՝ ամբողջ ազգի չի կարելի նույնականացնել մարդու (մարդկանց) հետ մարդկային թուլության արժեհամակարգով: Դա կարող է եւ ազգային արժեհամակարգ չլինել բլորովին:

Հետո հասկացա, որ լինում է նաեւ այդպես: Բայց դա միայն թուրքական տեսակի առումով եմ զգացել: Յուրաքանչյուր թուրք իմ անձնական թշնամին է, ինչպես թուրք ազգն իր տարբեր անվանումներով վերցրած լեզվաճյուղերով (իրականում չկա նման ազգ, ճիշտը՝ թուրքական մարդագայլային ոհմակն է, շնագայլերի, բորենիների եւ նմանների ճյուղավորմամբ):

Թուրքական բոլոր տեսակներին՝ մեծից փոքր, կարող եմ գնդակահարել առանց հոգնելու եւ հոգոց հանելու:

Նույն բանը ռուսական տեսակի առումով չեմ զգացել, չնայած խորհրդային տարիների ռուսականացման դաժան փորձերի ականատեսն եմ եղել, բայց դա առավելապես խորհրդային ժողովուրդ սարքելու քաղաքականություն էր… Իսկ ահա, ոչ պակաս դաժան ուծացման քաղաքականություն էին վարում իրենց խորհրդային հանրապետություններում ադրբեջանցիներն ու վրացիները՝ հատկապես հայերի նկատմամբ: Այսօր էլ Վրաստանում կան ազգափոխված հազարավոր հայեր, որ հիշում են իրենց արմատները, որոնց հայրերն ու պապերը պաշտոններ ստանալու եւ լավ կյանքի համար ազգափոխվեցին: Թուրքական (նաեւ ադրբեջանական) այդօրինակ քաղաքականության մասին էլ չասեմ՝ ծպտյալ հայերի մասին արդեն բոլորը գիտեն:

ԽՍՀՄ փլուզումից հետո կարծեցի, թե ամեն բան անցավ պատմության գիրկը, բայց չէ, վելիկոռուսական մեծապետական քաղաքականությունը ցայսօր էլ ապրում է: Ավելին՝ շուրջ 600 տարի թաթարա-թյուրքացված ռուսական տեսակը պատրաստ է ռուս-թուրքական նոր բարեկամության, ինչը միշտ սկսվում է պատերազմելով, քանզի հաղթողը պիտի ասի վերջին խոսքը, բայց ավարտվում է բարեկամության ու համագործակցության պայմանագրերով: Այնպես որ, ռուս-թուրքական այս նոր առճակատումը մի բան է նախանշում՝ հայերիս ճակատագիրը նորից խեղելու փորձ են անելու արդեն 600 տարվա արյունակցական կապերով եղբայրացած ռուսն ու թուրքը...  Continue reading

Մեղադրանքի սեփական ձայնը.- «Իսկ ինչու՞ չկարողացաք վերցնել Ղարաբաղը» (ընդդիմադիր կուսակցության ղեկավար Ալի Քերիմլին՝ նախագահ Իլհամ Ալիեւն)… «Նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանը եւ վարչապետ Ահմեդ Դավութօղլուն հրահրեցին ղարաբաղյան զինված բախումը» (Թուրքիայի քրդամետ Ժողովուրդների դեմոկրատական կուսակցության համանախագահ Սելահաթթին Դեմիրթաշ)…

Ադրբեջանցի ինչպես իշխանական, այնպես էլ ընդդիմադիր քաղաքական գործիչները‘հասկացան վերջապես, որ ալիեւյան ամպագոռգոռ հայտարարությունները ոչինչ չարժեն իրականում, բացառապես ներքին սպառման համար են հնչում, քանի որ հայկական բանակը մնում է տարածաշրջանի ամենակազմակերպված ու մարտունակ զինուժը:

Իսկ Ադրբեջանի գլխավոր ընդդիմադիր Ժողովրդական ճակատ կուսակցության առաջնորդը՝ Ալի Քերիմլին չհապաղեց արտահայտվել ու հանդես եկավ ղարաբաղյան ճակատում վերջին օրերին ադրբեջանական բանակի ձախողված ռազմական գործողությունների մասով: Նա երկրի քաղաքական եւ ռազմական ղեկավարությանն ուղղված սուր քննադատաությամբ խոսեց: azadliq.info լրատվական կայքի փոխանցմամբ՝ ընդդիմադիր գործիչը Facebook-ի իր էջում հիշեցրել է Ադրբեջանի բարձրագույն ղեկավարության կողմից Լեռնային Ղարաբաղը «վերագրավելու» մասին ամեն օր հորջորջվող «Պետք լինի, Ղարաբաղը կվերցնենք» արտահայտությունը, եւ հարց տվել նրանց, առաջին հերթին Իլհամ Ալիեւին՝ «…Իսկ ինչու՞ չկարողացաք վերցնել»:

«Եթե խոսում եք մեր բանակի բարձր պատրաստվածության, անկախ կրոնական, էթնիկ տարբերություններից հասարակության միասնականության, աշխարհի, հարեւանների, հատկապես՝ Թուրքիայի բարձր մակարդակի աջակցության, հակառակորդի դժվար վիճակում եւ խուճապի մեջ լինելու մասին, ապա ինչու՞ չկարողացաք կատարել ձեր «պետք լինին»: Խնդրում եմ, այլեւս «Պետք լինի…» տեսակի արտահայտություններ մի արեք, դա լուրջ չի ընդունվելու…»: Ադրբեջանի քաղաքական եւ ռազմական ղեկավարությանն ուղղված Ալի Քերիմլիի այս ուղերձը նաեւ ժողովրդական այն զանգվածների սրտով է եղել, որոնք տարիներ շարումակ թալանվում են ու լռում՝ կարծելով թե երկրի բանակն են հզորացնում:

Չի բացառվում, որ ադրբեջանական բանակի՝ այսքան հզոր զենքերի ցուցադրմամբ պարտությունը պատճառ դառնա ներքին լուրջ ընդվզումների համար: Այլեւս հնարավոր չէ խաբել մարդկանց՝ իբր հզոր բանակ ունի Ադրբեջանը եւ մի քանի օրվա խնդիր է Հայաստանի հետ հարցերը լուծելը…
Continue reading

Դադարեցնե՛լ բանակցությունները.- Ադրբեջանի դեմ՝ միջազգային պատժամիջոցներ եւ անաչառ դատավարություն… Հայկական կողմը ընդգծել է՝ զինադադարի խախտումների դատապարտումը եւ խաղաղությանն ուղղված կոչերը պիտի հասցեական լինեն՝ Ադրբեջանին սանձող…

Ժամանակն է, որ Ադրբեջանի նկատմամբ միջազգային պատժամիջոցներ կիրառվեն. այլեւս պնդում են հենց եվրոպական երկրների մի շարք պաշտոնյաներ, խորհրդարականներ, քաղաքական գործիչներ:

Ադրբեջանական հարձակումն աննախադեպ իրավիճակ է ստեղծել, խախտվում են բոլոր պայմանավորվածություններն ու միջազգային նորմերը: «Հայաստանի եվրոպացի բարեկամներ» կազմակերպության նախագահ Էդուարդո Լորենցո Օչոան եւս շեշտել է, որ միջազգային իրավունքի ու դրա հիմնարար սկզբունքներից մեկի՝ ուժի չկիրառման սկզբունքի նկատմամբ հարգանքի բացակայությունը հանգեցրեց հրադադարի հաստատումից հետո ռազմական լարվածության ամենածանր աճի:

«Լիահույս եմ, որ միջազգային հանրության, Եվրոպական միության արձագանքը եւ Լեռնային Ղարաբաղի ու Հայաստանի իշխանությունների սառը դատողությունը կկանխարգելեն Եվրոպայում նոր պատերազմի մեկնարկը»,- ասել է նա: Սա եւս մի վկայությունն է այն բանի, որ ադրբեջանական վարչակազմը հանձնառություն չունի խաղաղ կարգավորմանը, արգելափակում է ԵԱՀԿ Մինսկի խմբի համանախագահների ցանկացած նախաձեռնություն, ինչպես օրինակ հրադադարի խախտումների վերահսկման միջազգային մեխանիզմի ստեղծումը շփման գծում, որն առաջարկվել էր դեռեւս 2012թ.:

Էդուարդո Լորենցո Օչոան հիշեցրել է, որ Եվրոպական խորհրդարանն իր վերջին բանաձեւերից մեկում արդեն իսկ առաջարկել էր կիրառել մի շարք պատժամիջոցներ ադրբեջանական վարչակազմի նկատմամբ: «Կարծում եմ, որ ճիշտ ժամանակն է կիրառել այդ բանաձեւը»:

ԼՂՀ Մարդու իրավունքների պաշտպանի գրասենյակը արդեն պատրաստվում է ադրբեջանցիների կողմից խաղաղ բնակիչների սպանության փաստերը ներկայացնել միջազգային կառույցներին: Արցախից հայտնել է ԼՂՀ ՄԻՊ Յուրի Հայրապետյանը: «Այդ փաստաթղթերը պետք է ներկայացվեն միջազգային կառույցներին, քանի որ տվյալ դեպքում Ադրբեջանի կողմից կատարվել են մարդկության դեմ հանցագործություններ, դրանք ուղղված են եղել նաեւ խաղաղ բնակչության դեմ: Ինչպես գիտենք՝ Մարտունի, Մարտակերտ քաղաքները, խաղաղ բնակիչների տներն են ռմբակոծվել, ավերվել են գյուղեր եւ այլն: Ինչն առավել ցավալի է՝ զոհվել եւ վիրավորվել են երեխաներ: Փաստեր կան, որ նրանք սպանել են տարեց մարդկանց: Այդ սպանությունները զուգորդվել են նաեւ առանձնակի դաժանություններով: Չեմ ուզում բոլորը կրկնել»,- նշել է նա:  Continue reading

Եթե բանակցություն՝ ապա միայն ԼՂՀ մասնակցությամբ – եթե Ադրբեջանը կրակի դադարեցման պայմանավորվածությունը չպահպանի, հայկական կողմն այլեւս կանգ չի առնի… ՀՀ եւ ԼՂՀ ԱԳ նախարարները հանդիպել են՝ քննարկել փոխհամագործակցության հարցեր… Ընդդեմ Ռուսաստանի հակահայ քաղաքականության՝ բողոքի ցույց Երեւանում…

Լեռնային Ղարաբաղի հակամարտության կարգավորման գործընթացում հաջողություն ապահովելու համար այլեւս (թերեւս վաղուց) պարտադիր պայման է ղարաբաղյան կողմի լիարժեք մասնակցությունը բանակցային գործընթացին: Այսպես է կարծում Արցախի ԱԳ նախարար Կարեն Միրզոյանը: «Մեր գնահատականով Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության մասնակցությունը հակամարտության կարգավորման գործընթացում պարտադիր պայման է, որպեսզի հնարավոր լինի հաջողություն արձանագրել»,- նշել է նա:

Իհարկե, այսօր բոլոր հիմքերը կան, որպեսզի անվտանգության եւ իրավական բոլոր տեսանկյուններից հիմնավորված պաշտոնական Երեւանն ու Ստեփանակերտը վերահաստատեն ՀՀ-ԼՂՀ վերամիավորումը՝ վերջնականապես ու համատեղ հայտարարությամբ: Բայց, ցավոք, նման տեսակետ չի քննարկվում դեռ:

Միայն ՀՀ կողմից ԼՂՀ անկախության ճանաչման հարցը բարձրացվեց բարձր մակարդակով՝ ՀՀ նախագահ Սերժ Սարգսյանի կողմից: Նա նշեց, որ լայնածավալ եւս մեկ նման հարձակման դեպքում մենք ստիպված կլինենք ճանաչել Արցախի անկախությունը: Հանձնարարություն տրվեց ԱԳՆ-ներին՝ միասնական ծրագիր մշակելու առումով:

Կարեն Միրզոյանը հայտնել է, որ բանակցություններին ղարաբաղյան կողմի մասնակցության հարցը ԵԱՀԿ ՄԽ համանախագահների հետ վերջին հանդիպման ժամանակ եւս բարձրացվել է. «Դա Արցախի մշտական դիրքորոշումն է: Այդ հարցը մենք բարձրացրել ենք ոչ միայն երեկվա հանդիպման, այլեւ շատ այլ հանդիպումների ժամանակ: Մենք շարունակելու ենք այդ մասին բարձրաձայնել մինչեւ այն պահը, երբ Արցախը կվերադառնա բանակցային սեղան՝ որպես բանակցող լիարժեք կողմ»:

ԵԱՀԿ ՄԽ համանախագահներ Ջեյմս Ուորլիքը (ԱՄՆ), Պիեռ Անդրիուն (Ֆրանսիա) եւ Իգոր Պոպովը (ՌԴ) Ստեփանակերտում էին ապրիլի 7-ին եւ այլ հարցերի հետ նաեւ այս մոտեցումն են քննարկել ԼՂՀ նախագահ Բակո Սահակյանի հետ: Արցախի նախագահը 4-օրյա պատերազմից հետո արդեն արդարացիորեն «սպառնացել է դաշնակիցներին»՝ ասելով, որ «ցանկացած քննարկում եւ որոշում չի կարող կյանքի կոչվել առանց Արցախի Հանրապետության մասնակցության. «Այս պահի դրությամբ համանախագահների կողմից ձեռնարկվել են տարբեր քայլեր, եւ ես չունեմ տեղեկություն, թե ինչ են Բաքվում քննարկել Ռուսաստանի ու Ադրբեջանի ԱԳ նախարարները: Բայց մի բան հստակ կփաստեմ, եթե մենք չվերանայենք մեր մոտեցումը բանակցային գործընթացի նկատմամբ, մենք ունենալու ենք միշտ թերի լուծումներ»:  Continue reading